 |
 |
 |
Het boek Onderzoek naar bewustzijn. Neurofilosofie, neurobiologie, neuropsychologie beoogt een overzicht te geven van de neurowetenschappelijke inzichten rond bewustzijn en bewustzijnsstoornissen. Hiervoor wordt beroep gedaan op een schare van Nederlandse psychologen en psychiaters. De grote afwezige echter is de neuroloog, toch wel dé specialist die vanuit zijn vorming en dagelijkse praktijk met deze onderwerpen bekend en begaan is. Bewustzijn wordt benaderd vanuit drie grote invalshoeken: neurofilosofisch, neurobiologisch en neuropsychologisch. Helaas een geforceerde indeling. Zo wordt dissociatie van de persoonlijkheid na een trauma onder “neurofilosofie” besproken en slaapstoornissen onder “neuropsychologie”! Misleidend bovendien om dementie als bewustzijnsstoornis te beschouwen, waar dit pas in het verder verloop van de ziekte optreedt. Het normale bewustzijn differentieert trouwens van delirium, wat niet besproken wordt. Gaandeweg wordt de lezer aldus toenemend geconfronteerd met de vage aflijning en vrijblijvende invulling van het onderwerp “bewustzijn”. Spijtig ook dat er geen onderscheid gemaakt wordt tussen sensatie en perceptie, begrippen die zich zo mooi lenen tot toepassing in de visuele sfeer. Verschillende klinische toestanden spreken tot de verbeelding (zoals blindsight, syndroom van Anton en Capgras), maar komen slechts uiterst uitzonderlijk voor. Coma daarentegen, in al zijn vormen en evolutiemogelijkheden – denk aan de vegetatieve toestand – ontbreekt geheel. Het begrip “bewustzijn” wordt erg breed genomen. Dit heeft ook zijn voordeel want daardoor krijgt men een rijke verzameling aan thema’s, stuk voor stuk met de nodige diepgang uitgewerkt en toch goed toegankelijk voor een breed en niet gespecialiseerd lezerspubliek. Het vergt ongetwijfeld een hele krachttoer om zoveel deskundigen uit het Nederlandse taalgebied over al deze facetten samen te krijgen. Helaas blijft het bij deze deelaspecten en ontbreekt elke poging tot integratie. Al bij al een vreemd boek door zijn kunstmatige indeling en samenstelling, maar hoofdstuk per hoofdstuk meer dan lezenswaard. |